VAI TRÒ CỦA BẢO HIỂM XÃ HỘI TRONG ĐẢM BẢO AN SINH CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG VIỆT NAM TRONG TÌNH HÌNH MỚI
DOI:
https://doi.org/10.59266/houjs.2026.1240Keywords:
bảo hiểm xã hội, an sinh xã hội, người lao động, chuyển đổi sốAbstract
Trong bối cảnh thị trường lao động Việt Nam đang biến đổi mạnh mẽ dưới tác động của hội nhập kinh tế quốc tế, chuyển đổi số và các rủi ro xã hội ngày càng gia tăng, bảo hiểm xã hội (BHXH) giữ vai trò then chốt trong việc đảm bảo an sinh cho người lao động. Bài viết phân tích vai trò của BHXH trong bảo vệ thu nhập, giảm thiểu rủi ro và ổn định xã hội trong tình hình mới. Sử dụng phương pháp phân tích - tổng hợp tài liệu kết hợp với thống kê mô tả, nghiên cứu cho thấy BHXH đã góp phần quan trọng trong đảm bảo an sinh, tuy nhiên tỷ lệ bao phủ còn hạn chế, đặc biệt đối với khu vực lao động phi chính thức. Trên cơ sở đó, bài viết đề xuất các giải pháp như mở rộng diện bao phủ, cải cách chính sách theo hướng linh hoạt, tăng cường chuyển đổi số và nâng cao nhận thức của người lao động nhằm nâng cao hiệu quả hệ thống BHXH.
References
Bảo hiểm xã hội Việt Nam. (2025). Báo cáo tổng kết công tác BHXH, BHYT năm 2025, triển khai nhiệm vụ năm 2026.
Bảo hiểm xã hội Việt Nam. (2026). Báo cáo tóm tắt: Kết quả triển khai đo lường mức độ hài lòng của tổ chức, cá nhân đối với sự phục vụ của cơ quan Bảo hiểm xã hội năm 2025 (SIPAS 2025).
Bùi, S. L. (2021). Hệ thống an sinh xã hội ở Việt Nam: Thực trạng và giải pháp. Tạp chí Tài chính, 1(764).
Bùi, V. H., & Ngô, T. N. A. (2025). Hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội ở Việt Nam trong bối cảnh mới. Tạp chí Tài chính.
Bộ Nội vụ. (2025). Báo cáo Chỉ số hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước năm 2024 (SIPAS 2024). https://moha.gov. vn/?utm_source
Cabezon, E. (2022). Pension systems and income redistribution. arXiv. https:// doi.org/10.48550/arXiv.2211.03912
Hoàng, B. H. (2021). Cải cách chính sách bảo hiểm xã hội hướng tới bảo hiểm xã hội toàn dân. Tạp chí Tài chính, 1(764).
Lê, B. H. (2010). Vai trò của chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế đối với an sinh xã hội của đất nước. Tạp chí Cộng sản.
Nguyễn, T. C. (2021). Hưởng bảo hiểm xã hội một lần và những thách thức đối với hệ thống an sinh xã hội Việt Nam. Tạp chí Tài chính, 1(764).
Nguyễn, T. Q. T. (2025). Thực trạng người lao động rút bảo hiểm xã hội một lần. Tạp chí Công Thương, (11). Tạp chí Công Thương
Nikolov, P., & Bonci, M. (2020). Social protection and welfare: A review of impacts and design. arXiv. https://doi. org/10.48550/arXiv.2006.00737
OECD. (2019). Social protection system review. OECD Publishing. https://doi. org/10.1787/9789264310070-en
Phạm, L. H., Phạm, T. T., Trần, H. T. V., & Lê, Q. K. (2021). Hoàn thiện chính sách bảo hiểm xã hội tự nguyện cho lao động khu vực phi chính thức trong bối cảnh hiện nay. Tạp chí Kinh tế và Dự báo, (31).
Quốc hội Việt Nam. (2024). Luật Bảo hiểm xã hội (sửa đổi). Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia.
Tổ chức Lao động Quốc tế. (2014). World social protection report 2014/15: Building economic recovery, inclusive development and social justice. ILO.
Tổng cục Thống kê. (2025). Niên giám Thống kê 2024. Nhà xuất bản Thống kê.
United Nations. (1948). Universal declaration of human rights.
https://www.un.org/en/about-us/universal-declaration-of-human-rights
World Bank. (2012). Resilience, equity, and opportunity: The World Bank’s social protection and labor strategy 2012- 2022. https://documents.worldbank. org/en/publication/documents reports/ documentdetail/443791468157506768
WorldBank.(2019).Protectingall:Risksharing for a diverse and diversifying world of work. https://documents.worldbank. org/en/publication/documentsreports/ documentdetail/997741568048792164