ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ BẢO HIỂM TRONG PHÁT TRIỂN BẢO HIỂM NÔNG NGHIỆP BAO TRÙM DỰA TRÊN CHỈ SỐ TẠI VIỆT NAM: THỰC TRẠNG, THÁCH THỨC VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH
DOI:
https://doi.org/10.59266/houjs.2026.1247Từ khóa:
công nghệ bảo hiểm, bảo hiểm nông nghiệp bao trùm, bảo hiểm dựa trên chỉ số, phát triển bền vữngTóm tắt
Bài viết nghiên cứu vai trò của công nghệ bảo hiểm (InsurTech) trong việc thúc đẩy phát triển bảo hiểm nông nghiệp bao trùm dựa trên chỉ số tại Việt Nam trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp. Thông qua phương pháp nghiên cứu định tính và phân tích tổng hợp tài liệu thứ cấp, nghiên cứu làm rõ ưu thế của mô hình bảo hiểm dựa trên chỉ số so với mô hình truyền thống trong việc giảm chi phí vận hành, rút ngắn thời gian bồi thường và tăng tính minh bạch. Kết quả phân tích cho thấy, mặc dù InsurTech với các công nghệ như dữ liệu vệ tinh, trí tuệ nhân tạo và Blockchain đóng vai trò là “điều kiện cần” để mở rộng khả năng tiếp cận cho hộ nông dân quy mô nhỏ, việc triển khai thực tế tại Việt Nam vẫn đối mặt với nhiều rào cản về hạ tầng dữ liệu, khung pháp lý và niềm tin của người dân.
Tài liệu tham khảo
Bộ Tài chính. (2014). Trách nhiệm trong việc thực hiện thí điểm bảo hiểm nông nghiệp. Cổng thông tin điện tử Kho bạc Nhà nước. https://vst.mof.gov.vn/.
Carter, M. R., de Janvry, A., Sadoulet, E., & Sarris, A. (2017). Index insurance for developing country agriculture: A reassessment. Annual Review of Resource Economics, 9, 421-438. https://doi.org/10.1146/annurev-resource-100516-053352.
Chính phủ. (2018). Nghị định số 58/2018/NĐ-CP ngày 18 tháng 4 năm 2018 về bảo hiểm nông nghiệp. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ. Nghị định 58/2018/NĐ-CP.
Food and Agriculture Organization. (2021). The impact of disasters and crises on agriculture and food security 2021. https://www.fao.org/home/en/.
Greatrex, H., Hansen, J. W., Garvin, S., Diro, R., Blakeley, S., Le Guen, M., Rao, K. N., & Osgood, D. E. (2015). Scaling up index insurance for smallholder farmers: Recent evidence and insights. CGIAR Research Program on Climate Change, Agriculture and Food Security (CCAFS). https://www.cgiar.org/.
Hazell, P., Pomareda, C., & Valdés, A. (2010). Crop insurance for agricultural development: Issues and experience. Johns Hopkins University Press.
Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam. (2025). Báo cáo thị trường bảo hiểm Việt Nam năm 2024. https://iav.vn/News/Listtt/202?page=1.
Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam. (2025). Bản tin thị trường bảo hiểm tháng 6/2025. https://iav.vn/tong-quan,-so-lieu-thi-truong-bao-hiem/334882-tong-quan- thi-truong-bao-hiem-viet-nam-06- thang-dau-nam-2025.
Huan, N. H. (2016). Thị trường bảo hiểm nông nghiệp ở Việt Nam. Tạp chí Khoa học và Công nghệ Lâm nghiệp. https://vnuf.edu.vn/documents/454250/1808766/16.Huan.pdf.
International Association of Insurance Supervisors. (2020). Issues paper on the use of digital technology in inclusive insurance. https://www.iais.org/ uploads/2022/01/180726-Draft-Issues-Paper-on-the-Increasing-Use-of- Digital-Technology-in-Insurance-and- its-Potential-Impact-on-Consumer- Outcomes.pdf.
Ministry of Finance of Vietnam. (2014). Report on pilot implementation of agricultural insurance in Vietnam (2011-2013). Ministry of Finance.
Thủ tướng Chính phủ. (2022). Quyết định số 13/2022/QĐ-TTg về thực hiện chính sách hỗ trợ bảo hiểm nông nghiệp. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ. https://vanban.chinhphu.vn/?pageid=27160&docid=205763.
Trần, L. D., Nguyễn, H. G., & Đào, V. T. (2024). Định hình lại tài chính nông nghiệp Việt Nam hướng tới phát triển bền vững. Tạp chí Phát triển và Hội nhập, 78, 19-26. https://doi.org/10.61602/jdi.2024.78.03
VOV (2024). Bảo hiểm nông nghiệp “đứng ngoài cuộc”: Gánh nặng dồn lên ngân sách và nông dân.
World Bank. (2011). Weather index insurance for agriculture: Guidance for development practitioners. World Bank. https://doi.org/10.1596/26889
World Bank. (2020). Vietnam climate risk country profile. World Bank. https://doi.org/10.1596/36367