THỂ CHẾ KIẾN TẠO CHO GIÁO DỤC MỞ: TÁI CẤU TRÚC CHÍNH SÁCH HƯỚNG TỚI HỆ SINH THÁI HỌC TẬP LINH HOẠT, LIÊN THÔNG VÀ SUỐT ĐỜI
DOI:
https://doi.org/10.59266/houjs.2026.1472Từ khóa:
giáo dục mở, thể chế kiến tạo, chính sách giáo dục, hệ sinh thái giáo dục, học tập suốt đờiTóm tắt
Trong bối cảnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và nhu cầu nhân lực biến đổi nhanh, giáo dục đang hướng tới mô hình mở, linh hoạt, liên thông và học tập suốt đời, kéo theo yêu cầu đổi mới thể chế và chính sách. Bài viết phân tích vai trò của thể chế kiến tạo trong xây dựng hệ sinh thái giáo dục mở, tập trung vào khả năng tiếp cận, tính linh hoạt, liên thông và công nhận kết quả học tập. Trên cơ sở phân tích thể chế, chính sách, pháp luật và kinh nghiệm quốc tế, nghiên cứu chỉ ra những hạn chế về sự phân mảnh giữa các loại hình đào tạo, công nhận tín chỉ và năng lực, quản trị dữ liệu và khả năng thích ứng với mô hình giáo dục mới. Từ đó, bài viết đề xuất chuyển sang quản trị hệ sinh thái, tăng cường công nhận kết quả học tập đa nguồn, liên thông dữ liệu, bảo đảm chất lượng và công bằng, hướng tới nền giáo dục lấy người học làm trung tâm và đáp ứng yêu cầu học tập suốt đời.
Tài liệu tham khảo
Bộ Giáo dục và Đào tạo. (2021). Thông tư số 08/2021/TT-BGDĐT ngày 18 tháng 3 năm 2021 ban hành Quy chế đào tạo trình độ đại học. Cổng Thông tin điện tử Bộ Giáo dục và Đào tạo. https://moet.gov.vn
Burch, P. (2007). Educational policy and practice from the perspective of institutional theory: Crafting a wider lens. Educational Researcher, 36(2), 84-95. https://doi.org/10.3102/0013189X07299792
Council of the European Union. (2022). Council recommendation of 16 June 2022 on a European approach to micro-credentials for lifelong learning and employability. Official Journal of the European Union, C 243, 10-25. https://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX%3A32022H0627%2802%29
Diehl, D. K., & Golann, J. W. (2023). An integrated framework for studying how schools respond to external pressures. Educational Researcher, 52(5), 294-304. https://doi.org/10.3102/0013189X231159599
OECD. (2021). Micro-credential innovations in higher education: Who, what and why? OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/f14ef041-en
OECD. (2023). Micro-credentials for lifelong learning and employability: Uses and possibilities. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/9c4b7b68-en
OECD. (2024). Education at a glance 2024: OECD indicators. OECD Publishing. https://doi.org/10.1787/c00cad36-en
Quốc hội. (2026). Văn bản hợp nhất số 72/ VBHN-VPQH ngày 25 tháng 3 năm 2026 hợp nhất Luật Giáo dục. Văn phòng Quốc hội. https://vbpl.vn
Thủ tướng Chính phủ. (2021). Quyết định số 1373/QĐ-TTg ngày 30 tháng 7 năm 2021 phê duyệt Đề án “Xây dựng xã hội học tập giai đoạn 2021-2030”. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ. https://vanban.chinhphu.vn
Thủ tướng Chính phủ. (2022). Quyết định số 131/QĐ-TTg ngày 25 tháng 1 năm 2022 phê duyệt Đề án “Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong giáo dục và đào tạo giai đoạn 2022-2025, định hướng đến năm 2030”. Cổng Thông tin điện tử Chính phủ. https://vanban.chinhphu.vn
UNESCO. (2019). Recommendation on open educational resources (OER). https://www.unesco.org/en/legal-affairs/recommendation-open-educational-resources-oer
UNESCO. (2020). What you need to know about qualifications recognition. https://www.unesco.org/en/articles/what-you-need-know-about-qualifications-recognition
UNESCO. (2023). Global education monitoring report 2023: Technology in education: A tool on whose terms? https://doi.org/10.54676/UZQV8501
UNESCO Institute for Lifelong Learning. (2012). UNESCO guidelines for the recognition, validation and accreditation of the outcomes of non- formal and informal learning. UNESCO Institute for Lifelong Learning.
