TÀI NGUYÊN GIÁO DỤC MỞ (OER) TRONG KỶ NGUYÊN SỐ: VAI TRÒ, TIỀM NĂNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN
DOI:
https://doi.org/10.59266/houjs.2026.1490Từ khóa:
chuyển đổi số, giáo dục mở, học tập suốt đời, tài nguyên giáo dục mở, trí tuệ nhân tạoTóm tắt
Tài nguyên giáo dục mở (Open Educational Resources – OER) góp phần mở rộng tiếp cận tri thức và thúc đẩy giáo dục mở trong bối cảnh chuyển đổi số. Nghiên cứu nhằm làm rõ vai trò, tiềm năng, thách thức và định hướng phát triển OER, đặc biệt tại Việt Nam, thông qua tổng quan và phân tích tài liệu nghiên cứu, chính sách và pháp lý liên quan. Kết quả cho thấy OER hỗ trợ mở rộng tiếp cận học liệu, đổi mới dạy học, chia sẻ tri thức và học tập suốt đời; tuy nhiên, hiệu quả và tính bền vững phụ thuộc vào chất lượng tài nguyên, bản quyền, năng lực số, hạ tầng, chính sách và cơ chế tài chính. Nghiên cứu đề xuất hoàn thiện chính sách, nâng cao năng lực OER, phát triển kho tài nguyên có chất lượng và bảo đảm nguồn lực duy trì, đồng thời khai thác phù hợp các công nghệ mới, trong đó có trí tuệ nhân tạo. Nghiên cứu tiếp theo cần đánh giá thực tiễn sử dụng và hiệu quả của OER tại các cơ sở giáo dục Việt Nam.
Tài liệu tham khảo
Chính phủ. (2023). Nghị định số 17/2023/NĐ- CP ngày 26 tháng 4 năm 2023 quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan. https://vanban.chinhphu.vn/?classid=1&docid=207842&pageid=27160&typegroupid=4
Chính phủ. (2026). Nghị định số 134/2026/ NĐ-CP ngày 06 tháng 4 năm 2026 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 17/2023/NĐ-CP ngày 26 tháng 4 năm 2023 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan. https://vanban.chinhphu.vn/?docid=217833&pageid=27160
Lê, T. M. T. (2026). Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong phát triển học liệu ngoại ngữ mở: Tiếp cận từ chiến lược phát triển của Trường Đại học Mở Hà Nội. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Mở Hà Nội, 17(Số đặc biệt 17A), 229-240. https://doi.org/10.59266/houjs.2026.1368
Nguyen, A. T. H., Truong, A. T., và Nguyen, G. H. (2022). Recommendations to optimize the use of open educational resources in Vietnamese higher education context. Vietnam Journal of Education, 6(3), 216-224. https://doi.org/10.52296/vje.2022.211
Nguyen, T. H. H., Le, T. M. T., Nguyen, T. V. D., và Mac, V. H. (2025). Promoting open educational resources for higher education in Vietnam. ASEAN Journal of Open and Distance Learning, 17(2), 60-81. https://doi.org/10.64233/LVTM2762
Quốc hội. (2019). Luật Giáo dục (Luật số 43/2019/QH14 ngày 14 tháng 6 năm 2019).
Quốc hội. (2022). Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ (Luật số 07/2022/QH15 ngày 16 tháng 6 năm 2022).
Thủ tướng Chính phủ. (2020). Quyết định số 749/QĐ-TTg ngày 03 tháng 6 năm 2020 phê duyệt Chương trình Chuyển đổi số quốc gia đến năm 2025, định hướng đến năm 2030. https://vanban.chinhphu.vn/?docid=200163&pageid=27160
Thủ tướng Chính phủ. (2022). Quyết định số 131/QĐ-TTg ngày 25 tháng 01 năm 2022 phê duyệt Đề án tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong giáo dục và đào tạo giai đoạn 2022-2025, định hướng đến năm 2030. https://vanban.chinhphu.vn/?classid=0&docid=205236&pageid=27160
Trần, Đ. H., và Nguyễn, T. P. L. (2026). Từ dữ liệu mở đến trải nghiệm học tập mở: Tái định vị giáo dục mở trong bối cảnh chuyển đổi số và hàm ý cho giáo dục đại học Việt Nam. Tạp chí Khoa học Trường Đại học Mở Hà Nội. https://doi.org/10.59266/houjs.2026.1344
Truong, V., và Chau, B. T. (2026). Envisioning the process: Lessons from developing institutional OER repositories in Vietnam. Information Research, 31(iConf), 827-843. https://doi. org/10.47989/ir31iConf64120
Truong, V., Denison, T., và Stracke, C. M. (2021). Developing institutional open educational resource repositories in Vietnam: Opportunities and challenges. The International Review of Research in Open and Distributed Learning, 22(4), 109-124. https://doi.org/10.19173/irrodl.v23i1.5582
UNESCO. (2019). Recommendation on open educational resources (OER). https://www.unesco.org/en/legal-affairs/recommendation-open-educational-resources-oer
UNESCO. (2022). The 2019 UNESCO Recommendation on open educational resources (OER): Supporting universal access to information through quality open learning materials. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000383205
UNESCO. (2023). Consolidated report on the implementation by Member States of the 2019 Recommendation concerning open educational resources (OER). https://www.unesco.org/en/legal-affairs/monitoring/1st-consultation-2023
UNESCO. (2024a). Dubai declaration on open educational resources (OER): Digital public goods and emerging technologies for equitable and inclusive access to knowledge. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000392271
UNESCO. (2024b). Guidelines on the implementation of the OER Recommendation: Action area 3-Effective, inclusive and equitable access to quality OER. https://unesdoc.unesco.org/ark:/48223/pf0000389037
UNESCO. (2026). Open educational resources statistics. https://www.unesco.org/en/ open-educational-resources/statistics
