ĐÀO TẠO LUẬT TRONG KỶ NGUYÊN SỐ: KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VÀ BÀI HỌC CHIẾN LƯỢC CHO VIỆT NAM

Abstract

Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển mạnh mẽ, hệ thống đào tạo luật trên thế giới đứng trước yêu cầu phải chuyển đổi sâu rộng để thích ứng với những thay đổi trong cấu trúc nghề luật, mô hình kinh doanh dịch vụ pháp lý và bộ kỹ năng mà thị trường lao động đòi hỏi. Bài báo này sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính, kết hợp tổng quan tài liệu và phân tích so sánh trường hợp điển hình đối với năm quốc gia tiên phong gồm Hoa Kỳ, Vương quốc Anh, Singapore, Canada và Úc. Trên cơ sở phân tích chiến lược quốc gia, mô hình tổ chức đào tạo và đổi mới chương trình ở các nước này, nghiên cứu nhận diện ba mô hình thích ứng chủ yếu với chuyển đổi số trong đào tạo luật (mô hình do thị trường dẫn dắt, mô hình nhà nước định hướng và mô hình đối tác công - tư hỗn hợp); đồng thời đề xuất một khung năng lực cốt lõi cho “luật sư hình chữ T” trong kỷ nguyên số. Từ đó, bài báo gợi mở bốn trụ cột cải cách hệ thống đào tạo luật Việt Nam, bao gồm: cải cách chương trình và phương pháp sư phạm; phát triển đội ngũ giảng viên và hạ tầng LegalTech; xây dựng hệ sinh thái LegalTech quốc gia mang tính hợp tác; và thiết kế lộ trình triển khai theo ba giai đoạn. Kết quả nghiên cứu góp phần bổ sung luận cứ khoa học cho quá trình hoạch định chính sách và đổi mới chương trình đào tạo luật ở Việt Nam trong bối cảnh chuyển đổi số.